Er zijn veel games die kunst zijn, maar in weinig van die games is spelen met kunst zo leuk als in de Apple Arcade-puzzelgame Patterned.

In deze vernuftige variant op legpuzzels moet je de juiste plek vinden voor elk stukje van de illustratie op het scherm. Wat het bijzonder maakt, is dat elke tekening afkomstig is door een patroonontwerper – iemand die gespecialiseerd is in patronen die zich naadloos herhalen in alle richtingen. (Vergelijkbare ontwerpen vind je bijvoorbeeld terug op behang en het beddengoed van kinderen.)

Patterned kwam in 2019 uit in Apple Arcade en bevat inmiddels meer dan 3000 illustraties van tekenaars over de hele wereld. Van al deze tekenaars identificeert 99 procent zich als vrouw. De game had zo veel impact op patroonontwerpers dat ontwikkelaar BorderLeap een platform in het leven riep waarop illustratoren hun werk konden presenteren.

Voor Heather Dutton, die meer dan 85 illustraties leverde voor de game, is de Patterned-community er één uit duizenden. “In zekere zin zijn we allemaal concurrenten, maar toch staat iedereen klaar om elkaar te helpen en advies te geven.”

De in Italië woonachtige Gaia Marfurt is de community dankbaar voor de steun die ze kreeg met de zakelijke kant van het verhaal. “Zeker in het begin was die ondersteuning zeer welkom, omdat ik geen idee had hoe ik tot een licentieovereenkomst moest komen. Alles was in het Engels!” Gelukkig schoten andere tekenaars in Patterned haar te hulp.

Het ontwerpen van een zich herhalend patroon voor een puzzel is heel andere koek dan het maken van, bijvoorbeeld, een theedoek, aldus de Poolse illustrator Ewa Brzozowska.

“Als ik ontwerp voor textiel willen mijn klanten veel witruimte tussen de elementen, maar dat werkt niet in Patterned. Je zit als speler niet te wachten op een puzzelstukje dat een volledig witte achtergrond is.” Brzozowska zorgde er daarom voor dat de 160 puzzels die ze ontwierp voor de game vol variatie zitten, zodat je als speler niet in het duister tast over waar elk puzzelstukje moet komen.

Het is ook belangrijk om rekening te houden met de schaal. Textielpatronen kunnen bijna een meter lang zijn, maar de puzzels in Patterned zijn veel compacter, zo beaamt de Indonesische illustrator Dewi Masita. “Daarom verlies ik de resolutie nooit uit het oog. Ik zorg ervoor dat de details van het ontwerp duidelijk zichtbaar zijn.”

Elke puzzel in de game begint als een zwart-wit lijnenspel dat steeds kleurrijker wordt naarmate je vordert. (Op de Apple Vision Pro is het leggen van het laatste stukje helemaal een lust voor de ogen omdat de illustratie dan verandert in een panorama van 360 graden.) Zodra je klaar bent, kun je de illustratie opslaan als achtergrond voor je iPhone, iPad of Mac.

Omdat elke puzzel begint als een eenvoudig lijnenspel kan de illustratiestijl het moeilijkheidsniveau flink opkrikken. “Een deel van mijn werk is schetsachtig, met slechts een vleugje kleur”, zegt Brzozowska. “Die zijn wat pittiger om op te lossen omdat elke ronde begint met een schets.”

Voordat de game werd uitgebracht, werkte ontwikkelaar BorderLeap nauw samen met Brzozowska en de Nieuw-Zeelandse illustrator Mel Armstrong om verschillende patroonstijlen en zelfs geanimeerde ontwerpen uit te testen.

“Wat werken met Patterned bijzonder maakt, is het respect dat BorderLeap geeft aan de tekenaars. Ze beschouwen ons als partners en niet als een kostenpost voor het maken van een app”, zegt Brzozowska. “Ze hadden ook kunnen kiezen voor stockafbeeldingen, maar dat is nooit hun uitgangspunt geweest.”

Patterned heeft inmiddels heel wat mensen kennis laten maken met een tak van de kunst die ze voorheen misschien niet kenden. “Het zet ontwerpers als mijzelf en andere tekenaars hier in de schijnwerpers”, stelt Dutton.

Masita kan er ook over meepraten. “Werken met Patterned heeft nieuwe creatieve deuren voor me geopend. Hiervoor had ik nooit gedacht dat mijn ontwerpen in een game konden komen.” Inmiddels heeft ze meer dan 25 digitale puzzels gemaakt voor Patterned.

“Je komt zelden tot nooit een project tegen waarin kunst en ontspanning op zo'n unieke manier samenkomen”, vult Brzozowska aan. “Voor mij draait kunst om het blij maken van mensen, of dat nu is met het oplossen van puzzels of met afbeeldingen op hun iPhone. Het gaat erom dat je momenten van geluk en verbinding creëert.”

Je kunt momenteel genieten van ruim 3.000 puzzels in Patterned. Het is mogelijk om te zoeken op naam van de tekenaar of te filteren op tags zoals feestdagen, seizoenen, werelddelen of (fabel)dieren zoals vlinders en eenhoorns.